Cultuurhistorisch erfgoed, Taal en Volkscultuur

Een aantal bezienswaardige monumenten, variërend van molens tot religieus erfgoed, vindt u in dit kaartje

Nationale Molendagen 12-13 mei 2018
Nationale Molendagen ook in het Heuvelland van Zuid-Limburg
Traditioneel in het tweede weekend van mei zijn ook in het Heuvelland diverse molens te bezichtigen. Veelal gaat het daarbij om watermolens, maar ook enkele unieke windmolens zijn een bezoek waard. Enkele molens zijn regelmatig ook door het jaar opengesteld, zie daarvoor onze agenda.
Meer info
Open Monumentendagen 2018: zaterdag 8 en zondag 9 september.

In veel gemeentes zijn op één van deze dagen of beide dagen diverse monumenten opengesteld voor publiek.   Thema 2018: In Europa
Meer info

Heemkunde- en andere historische verenigingen/stichtingen

Veel dorpen in Zuid-Limburg hebben een eigen heemkundevereniging. Zij houden zich bezig met de (cultuur-) historie in de regio en vormen vaak een rijke gegevensbron voor diegenen die zich interesseren voor de geschiedenis van hun woonplaats.
Een lijst van verenigingen/stichtingen in de regio Heuvelland vindt u hier.

Religieus erfgoed, veldkruisen, kapellen en andere religieuze objecten

Het katholieke zuiden is er nog rijkelijk mee bedeeld. ErfgoedKompas, de Stichting Kruisen en Kapellen in Limburg en www.veldkruus.nl bieden u uitgebreid informatie, u kunt aan de hand van duidelijke kaartjes alle locaties snel vinden en u treft suggesties aan voor mooie fiets- en wandelroutes. Langs 's Heerenwegen in Limburg en Wegkruisen.nl inventariseren alle wegkruisen in Limburg, per gemeente gerangschikt. Klooster Wittem biedt in samenwerking met de Stichting Pelgrimswegen en Voetpaden in de boekwinkel meerdere boekjes aan met pelgrims- en wandelroutes in de omgeving.  In en rond Valkenburg is een mooie Heilige Huizen route uitgezet. Wilt u zich verder verdiepen in de historie van het kloosterleven in Nederland? Kijkt u dan eens bij het Erfgoedcentrum Nederlands Kloosterleven


Limburgse taal en volkscultuur

Er is geen sprake van één Limburgs dialect. Er zijn vele dialecten, met zelfs verschillen tussen nabijgelegen dorpen. Het westelijk deel rond Eijsden / Cadier en Keer heeft in samenhang met de historie van Maastricht een duidelijk Frans gerichte taal/achtergrond, terwijl het oostelijke deel rond Vaals en Simpelveld een uitgesproken Duits karakter heeft. Romaanse en Germaanse cultuurhistorie ontmoeten elkaar hier. Voor de Limburgse Taal en Volkscultuur is de Vereniging Veldeke Limburg actief. www.veldeke.net. Ook in het Heuvelland zijn afdelingen (”Kringen”) van Veldeke Limburg:  Kring Valkeberg en Kring Um Mamelis. Veel informatie over de diverse dialecten in Limburg vindt u ook op www.limburgsetaal.nl.

De volkscultuur uit zich vooral in de blaasmuziek (harmonie, fanfare, blaaskapel), de schutterijen en de religieuze processies die in de meeste dorpen in stand gehouden worden. En natuurlijk in het van oorsprong religieuze Carnaval. Voor meer informatie over de historie van dit grote jaarlijkse feest dat diepgeworteld is in de volkscultuur van (wat Nederland betreft) vooral Brabant en Limburg verwijzen we u graag naar de Wikipedia. De voorbereidingen beginnen officieel altijd op "De elfde van de elfde". De evenementen rondom Carnaval zijn zo talrijk en meestal ook dorpsgebonden dat het ondoenlijk is om op onze site een agenda van die typische volkscultuur-activiteiten bij te houden.

Noorbeek 1921

Zuid-Limburg 1929

Mechelen 1947-1951

Gronsveld 1946

De Romeinen lieten hun sporen na in Zuid-Limburg

De Romeinen hebben een groot stempel gedrukt op de geschiedenis van deze streek.
Neem eens een kijkje op:
Thermen Museum Heerlen
Thermen Museum Heerlen, over de Romeinse geschiedenis in Zuid-Limburg.
Via Belgica
Via Belgica
Cave Felem
Cave felem
Villa De Proosdij
Villa de Proosdij
SPQR
Stichting Sempervivetum SPQR houdt zich bezig met de Romeinse geschiedenis in Zuid-Limburg
De Stichting Sempervivetum SPQR organiseerts 2-jaarlijks gedurende de zomermaanden een Romeins festival in Bocholtz.